Поиск: çыпăç

Введите слово для поиска:    
Область поиска:

[-] дополнительно

Чувашско-русский словарь (1982)

1. общее обозначение
действия, связанного с соединением каких-л. предметов или их частей
— перевод зависит от способа соединения

приклеиваться, прилипать, приставать, прикрепляться и т. д.
тум-тир çумне куршанак çыпăçнă — репей пристал к одожде
урана пылчăк çыпăçать — грязь пристает к ногам
çыпăçса лар — приклеиться, пристать
çыпăçакан хут — липкая бумага
ку сăрă лайăх çыпăçать — эта краска хорошо садится
çӳç çамка çумне çыпăçнă — волосы прилипли ко лбу
Ĕç алла çыпăçмасть — посл. Работа рук не испачкает.
2.
прилегать, плотно подходить к чему-л.
урай хăмисем тачă çыпăçса тăраççĕ — доски пола плотно прилегают друг к другу
3.
приставать, лезть, надоедать, быть назойливым
иртен çынна йытăсем çыпăçрĕç — к прохожему пристали собаки
сухăр пек çыпăç — пристать как смола
ан çыпăç ман çума! — не лезь ко мне!
4.
приставать, присоединяться, примыкать к кому чему-л.
увязаться за кем-л.
çыпăçса пыр — увязаться
кĕтĕве ют ĕне çыпăçнă — к стаду пристала чужая корова
5.
приставать прост. (о болезни)
мана ӳслĕк çыпăçрĕ — ко мне пристал кашель
6.
приключаться, случаться (о беде)
ăна инкек килсе çыпăçрĕ — с ним случилась беда
7.
приобщаться к чему-л.
приниматься за что-л.
ĕçе çыпăç — приобщаться к труду
ача спорта çыпăçрĕ — мальчик увлекся спортом
8.
получаться
клеиться, ладиться
разг.
ĕç çыпăçсах каймасть — дело не ладится
сăмах-юмах çыпăçмасть — разговор не клеится
Алă-ура çыпăçсан, çын выçă аптрамасть. — посл. Коли есть в руках сноровка, голодать не придется.
9.
тянуться, стремиться к кому-чему-л.
Арçын ача ашшĕ çумне çыпăçать, хĕрача амăшĕ çумне çыпăçать. — посл. Мальчик тянется за отцом, а девочка — за матерью.

сăмах вырăна çыпăçрĕ — слово пришлось к месту

Словарь чувашского языка

(с’ыбы̆с’), приставать, прилепляться. Аттик. Суха-пуçне те мур мĕн çыпăçнă пулĕ, тесе, вут урлă каçарса лартрĕç. Баран. 91. Кĕтӳçĕсен ялĕсем ту çумне çыпăçа-çыпăçа ларнă. Кипулăх. Утсам çыпăçса кайрĕç. К.-Кушки. Çӳçсем çыпăçса пĕтнĕ. Волосы слиплись. Кн. для чт. 6. Çыпăçатăн вара асанне çумне. || Вязаться с кем (о девице). Ск. и пред. чув. 49. Петĕрпе çыпăçать пулмалла вăл. N. Каччă çумне ан çыпăç, ятăр кайĕ ял çине. Шарбаш. † Сар та вăрăм варличчĕ, сивĕнет-тĕк сивĕнтĕр, кĕçĕрхи çĕр сивĕнтĕр; çыпăçать-тĕк çыпăçтăр, кĕçĕрхи çĕр çыпăçтăр. Ib. || Приниматься (напр., за дело, за работу). N. Хальхи вахăтра ĕçсем патне çыпăçма хăтланаççĕ. КС. Ĕç патне пĕртте çыпăçмасть вăл (не принимается). Альш. Арçын-ача пĕчиклех ун пеккине çыпăççах та каймас-ха (не занимается подобнымн вещами).

Чувашско-татарский словарь (1994)

ябышырга

Этимологический словарь чувашского языка (1964)

, çыпçăн «прилипать», «приклеиваться»; «приставать»; çыпăçтар «прилеплять», «приклеивать»; МК, тат. йабышяпыш, уйг. йепиш, узб. enuш, башк. йәбеш, ног. ябыс, кирг. жабыш, казах., к. калп. жабыс, тюм. сыбаш, тув. чыпшын, алт. В дьапсын «прилипать», «приклеиваться», «приставать»; тат. ябыштыр, кумык. ябуждур, азерб., туркм. япышдыр, тур. йапыштыр, уйг. епиштур, узб. ёпиштир, башк. йәбештер, алт. В дьапшыр, кирг. жабиштыр, казах., к. калп. жабыстыр «прилеплять», «приклеивать».

См. также:

çынни-çыннипе çынсăр çынсăрлăх çынсăрлан « çыпăç » çыпăçăн çыпăçкала çыпăçтар çыпăçу çыпăçулăх

çыпăç
Свойства слова не указаны
 
Хыпарсем

2015, утă, 30
Шыранӑ чухне ӑнсӑртран латин кирилл саспаллисем вырӑнне латин саспаллисене ҫырсан, сайт эсир ҫырнине юсама тӑрӑшӗ.

2015, утă, 30
Шырав сӑмахӗсене сӗннӗ чухне малашне вӑл е ку сӑмаха унччен миҫе шыранине тӗпе хурса кӑтартӗ.

2015, утă, 29
Сăмах шыранӑ чухне малашне сайт сире сăмахсарсенче тĕл пулакан вариантсене сĕнĕ.

2014, пуш, 25
Мобиллă хатĕрсемпе усă куракансем валли сайта лайăхлатрăмăр //Мирон Толи пулăшнипе.

2011, утă, 20
Вырăсла-чăвашла сăмахсарпа пуянланчĕ.

2011, утă, 19
Сăмахсарсен çĕнелнĕ сайчĕ ĕçлеме пуçларĕ.

2011, утă, 16
Сайтăн çĕнĕ версийĕ хатĕрленме пуçларĕ.

Пӳлĕм
Сайт пирки

Ку сайтра чăваш сăмахсарĕсене пухнă. Эсир кунта тĕрлĕ сăмахсен куçарăвне, тата ытти тĕрлĕ уйрăмлăхĕсене тупма пултаратăр.

Счетчики
Пулăшу

Эсир куçаракан укçа хостингшăн тӳлеме, çĕнĕ сăмахсарсем кĕртме, Ашмарин хатĕрленĕ сăмах пуххине сканерлама кайĕ.

RUS: Переведенные вами средства пойдут на оплату хостинга, добавление новых словарей, сканирование словаря Ашмарина.

Куçармалли счётсем:

Яндекс: 41001106956150

WMR: R028110838271

PayPal: np@chuvash.org